ออกแบบบ้านผู้สูงอายุ (Universal Design)
พร้อมลิฟต์บ้าน ต้องมีอะไรบ้าง

📌 Key Takeaways

บ้านผู้สูงอายุที่ดีต้องมีทั้งพื้นราบไม่มีธรณีประตู ทางลาดแทนบันได ราวจับจุดเสี่ยง ห้องน้ำกันลื่น และ "เผื่อโครงสร้าง" สำหรับติดตั้งลิฟต์บ้านตั้งแต่ขั้นตอนออกแบบ แม้จะยังไม่ติดทันทีก็ตาม เพราะการเจาะพื้นและเสริมโครงสร้างภายหลังทำได้ยากและแพงกว่าเผื่อไว้แต่แรกมาก

Table of Content

หลายครอบครัวที่วางแผนสร้างบ้านใหม่ มักมีคำถามเดียวกัน คือจะออกแบบบ้านให้ผู้สูงอายุอยู่ได้อย่างปลอดภัยและสะดวกในระยะยาวได้อย่างไร โดยเฉพาะเรื่อง "ลิฟต์บ้าน" ที่หลายคนยังไม่แน่ใจว่าจำเป็นแค่ไหน และควรเผื่อพื้นที่ตอนไหนของการออกแบบ บทความนี้สรุปจุดที่ต้องพิจารณาให้ครบ

บ้านผู้สูงอายุ (Universal Design) คืออะไร

Universal Design คือแนวคิดออกแบบบ้านให้ทุกวัยในครอบครัวใช้งานร่วมกันได้อย่างปลอดภัย ไม่ใช่การออกแบบเฉพาะผู้สูงอายุเท่านั้น แต่เผื่อไว้สำหรับเด็กเล็ก คนท้อง หรือผู้ที่เคลื่อนไหวไม่สะดวกชั่วคราวด้วย หัวใจสำคัญคือ "ลดความเสี่ยงอุบัติเหตุในบ้าน" ซึ่งเป็นสาเหตุการบาดเจ็บอันดับต้น ๆ ของผู้สูงอายุไทย

ต้องออกแบบอะไรบ้างให้ปลอดภัยสำหรับผู้สูงอายุ

จุดออกแบบที่ควรมีในบ้านผู้สูงอายุ มีดังนี้

พื้นระดับเดียวกัน ไม่มีธรณีประตู ลดจุดสะดุดล้ม โดยเฉพาะทางเข้าห้องน้ำและห้องนอน
ทางลาดแทนหรือเสริมบันได แบบมาตรฐานของเราใช้ความชันไม่เกิน 1 ต่อ 12 ช่วงทางลาดยาวไม่เกิน 6 เมตรต่อช่วง มีชานพักกว้าง 1.5 เมตรทั้งหัวและท้าย ขอบกันตกสูง 30 เซนติเมตร และมีแผ่นเตือน (Warning Block) กับแผ่นบอกตำแหน่ง (Positional Block)
ห้องนอนผู้สูงอายุอยู่ชั้นล่าง ลดการขึ้นลงบันไดในชีวิตประจำวัน
ห้องน้ำกันลื่นและราวจับ พื้นกันลื่น ชักโครกแทนแบบนั่งยอง ราวจับข้างโถและข้างฝักบัว
ประตูและทางเดินกว้างพอสำหรับวีลแชร์ อย่างน้อย 90 ซม.
แสงสว่างเพียงพอทุกจุด โดยเฉพาะบันไดและทางเดินกลางคืน
สวิตช์ไฟและปลั๊กอยู่ในระดับที่เอื้อมถึงง่าย
เผื่อพื้นที่และโครงสร้างสำหรับลิฟต์บ้าน แม้ยังไม่ติดตั้งทันที

รายละเอียดการออกแบบแต่ละจุดและวัสดุที่ใช้จริง อ่านต่อที่ สร้างบ้านเพื่อผู้สูงอายุ ออกแบบอย่างไรให้ปลอดภัย และดูนวัตกรรมตัวเต็มที่ Landy Elder Care หน้านี้เจาะเฉพาะเรื่องลิฟต์บ้านและการเผื่อโครงสร้าง

ทางลาดบ้านผู้สูงอายุ ความชัน 1 ต่อ 12 แลนดี้ โฮม

แบบทางลาดบ้านผู้สูงอายุ ชานพัก 1.5 เมตร ขอบกันตก 30 เซนติเมตร

ทางลาดตามแบบมาตรฐาน Landy Elder Care ความชันไม่เกิน 1 ต่อ 12 ชานพัก 1.5 เมตร ขอบกันตก 30 เซนติเมตร

ห้องนอนผู้สูงอายุชั้นล่าง ราวจับและไฟหัวเตียง แลนดี้ โฮม

ไฟส่องทางเดินกลางคืน บ้านผู้สูงอายุ ลดการสะดุด

ห้องนอนผู้สูงอายุชั้นล่าง ราวจับต่อเนื่อง และไฟส่องทางเดินกลางคืนเพื่อลดการสะดุด

ลิฟต์บ้านจำเป็นไหม ควรเผื่อตอนไหน

สำหรับบ้าน 2 ชั้นขึ้นไปที่มีผู้สูงอายุอยู่อาศัย หรือวางแผนอยู่ยาวในบ้านหลังนี้ไปอีกหลายสิบปี ลิฟต์บ้านเป็นตัวเลือกที่ตอบโจทย์ระยะยาวได้ดีที่สุด แต่ประเด็นสำคัญที่สุดไม่ใช่ "จะติดวันนี้หรือไม่" แต่คือ "เผื่อโครงสร้างไว้ตั้งแต่ตอนออกแบบหรือยัง"

เหตุผลคือ ปล่องลิฟต์ต้องเจาะผ่านพื้นแต่ละชั้น ต้องมีคานรับน้ำหนักและพื้นที่ว่างต่อเนื่องจากชั้นล่างถึงชั้นบนตรงกันทุกชั้น หากไม่ได้วางแผนไว้ตั้งแต่แบบบ้าน การจะเจาะเสริมภายหลังมักกระทบโครงสร้างเดิม ใช้งบสูงกว่าเผื่อไว้แต่แรกมาก บางกรณีอาจทำไม่ได้เลยหากตำแหน่งชนกับคานหรือเสาหลัก

หมายเหตุ: ตัวลิฟต์บ้าน การติดตั้ง และการรับประกันตัวลิฟต์ เป็นงานของผู้ให้บริการลิฟต์เฉพาะทางแยกต่างหาก ไม่ได้อยู่ในขอบเขตงานก่อสร้างบ้านของ Landy Home สิ่งที่ทีมออกแบบดูแลคือการวางผังและโครงสร้างบ้านให้ "พร้อมรองรับ" การติดตั้งลิฟต์ในอนาคตเท่านั้น

ตัวเลขที่ต้องใช้วางแผนจริง เช่น ขนาดช่องลิฟต์ ความลึกบ่อลิฟต์ น้ำหนักที่ลงพื้น และสิ่งที่ต้องกันไว้เมื่อยังไม่ติดตั้งทันที อ่านต่อที่ เผื่อพื้นที่ลิฟต์บ้านตั้งแต่ตอนออกแบบ ต้องกันอะไรไว้บ้าง

แนวทาง	ติดตั้งลิฟต์ทันที	เผื่อพื้นที่ไว้ก่อน	ไม่เผื่อเลย
งบตอนสร้างบ้าน	สูงสุด	เพิ่มเล็กน้อย (พื้นที่และโครงสร้าง)	ต่ำสุด
ค่าใช้จ่ายติดตั้งภายหลัง	-	ใกล้เคียงติดตั้งใหม่ทั่วไป	สูงมาก หรืออาจติดไม่ได้
เหมาะกับ	มีผู้สูงอายุหรือผู้ใช้วีลแชร์อยู่แล้ว	วางแผนอยู่ยาว ยังไม่จำเป็นตอนนี้	ไม่แนะนำหากมีผู้สูงอายุในครอบครัว

ข้อมูลจาก Landy Home: Landy Elder Care คือหนึ่งใน 6 นวัตกรรมหลักของ Landy Home ที่ออกแบบบ้านตามหลัก Universal Design โดยตรง วัสดุและสุขภัณฑ์พิเศษเพื่อลดอุบัติเหตุในบ้าน ทีมสถาปนิกร่วมออกแบบผังบ้านให้เผื่อพื้นที่และโครงสร้างรองรับลิฟต์บ้านในอนาคตได้ตั้งแต่ขั้นตอนวางแบบ (ตัวลิฟต์และบริการติดตั้งเป็นของผู้ให้บริการเฉพาะทางแยกต่างหาก) ก่อนเข้าสู่กระบวนการก่อสร้างจริงตามระบบ Nova System ที่รับประกันโครงสร้าง 20 ปี

Landy Elder Care คัดวัสดุและสุขภัณฑ์อะไรไว้บ้าง

นอกจากการวางผัง Landy Elder Care ยังมีชุดวัสดุและสุขภัณฑ์ที่คัดมาเพื่อลดอุบัติเหตุในบ้านโดยเฉพาะ 8 รายการ ทุกรายการระบุไว้ในเอกสารสเปกแนบท้ายสัญญา ตรวจได้ก่อนลงนาม

รายการ	ช่วยเรื่องอะไร	ติดตั้งที่ไหน
พื้น SPC	ช่วยลดแรงกระแทกเมื่อเกิดการล้ม	ห้องนอนและทางเดิน
ราวพยุงข้างโถสุขภัณฑ์	ช่วยพยุงตัว ลุกและนั่งสะดวก	ห้องน้ำ
โถสุขภัณฑ์สูงพิเศษ	ลุกนั่งสบาย ลดแรงที่เข่าและสะโพก	ห้องน้ำ
บานประตูเลื่อนแบบรางแขวน	เปิดปิดง่าย ไม่มีรางที่พื้นให้สะดุด	ห้องนอนและห้องน้ำ
ที่นั่งอาบน้ำ	มั่นคง ลดความเสี่ยงการล้มขณะอาบน้ำ	ห้องน้ำ
ราวจับพยุงตัว	ช่วยทรงตัว ลดความเสี่ยงการล้ม	ทางเดิน ห้องน้ำ ข้างเตียง
รางระบายน้ำแบบพื้นเรียบ	เดินสะดวก ลดจุดสะดุด	ห้องน้ำ
อ่างล้างหน้าขอบมน	ลดมุมกระแทก ปลอดภัยมากขึ้น	ห้องน้ำ

ฟังก์ชันเพื่อผู้สูงอายุเป็น Option เสริม เลือกติดตั้งเพิ่มเติมได้ ไม่ได้รวมอยู่ในสเปกมาตรฐานของทุกแบบบ้าน และบริษัทอาจเปลี่ยนแปลงวัสดุภายใต้คุณภาพและมูลค่าที่ใกล้เคียงกันในกรณีที่ผู้ผลิตเลิกผลิต

วัสดุและสุขภัณฑ์ Landy Elder Care 8 รายการ สำหรับบ้านผู้สูงอายุ

ชุดวัสดุและสุขภัณฑ์ Landy Elder Care ทั้ง 8 รายการ

ฟังก์ชันห้องน้ำผู้สูงอายุ รางระบายน้ำพื้นเรียบและอ่างล้างหน้าขอบมน

ตัวอย่างห้องน้ำผู้สูงอายุ ราวจับและที่นั่งอาบน้ำ แลนดี้ โฮม

ตำแหน่งติดตั้งจริงในห้องน้ำ ราวจับ ที่นั่งอาบน้ำ รางระบายน้ำพื้นเรียบ และอ่างล้างหน้าขอบมน

Landy Elder Care ช่วยอะไรได้บ้าง

Landy Home ให้บริการปรึกษาและประเมินโครงการฟรี ทีมสถาปัตย์จะช่วยดูผังบ้านตั้งแต่ต้นว่าตำแหน่งห้องผู้สูงอายุ ทางลาด ห้องน้ำ และพื้นที่เผื่อลิฟต์บ้าน วางไว้เหมาะสมกับที่ดินจริงหรือไม่ ก่อนเข้าสู่ขั้นตอนทำแบบและสัญญา ทีมงานประสบการณ์สร้างบ้านกว่า 40 ปี ผลงานสร้างจริงกว่า 10,000 หลัง และแบบบ้านในเครือแลนดี้ ทั้ง 3 แบรนด์ กว่า 300 แบบ ที่ปรับแบบได้ตามความต้องการของแต่ละครอบครัว

ระบบความปลอดภัยในบ้านผู้สูงอายุ Safety and Security Tech แลนดี้ โฮม

ระบบความปลอดภัยที่ออกแบบร่วมกับผังบ้านตั้งแต่ต้น

กรณีที่เรายังไม่ใช่คำตอบของคุณ

บ้านผู้สูงอายุที่เผื่อโครงสร้างลิฟต์ไว้ ต้องใช้พื้นที่และงานโครงสร้างเพิ่มจากบ้านทั่วไป ถ้าคุณอยู่ใน 2 กรณีนี้ ควรคุยกับทางเลือกอื่นก่อน

งบก่อสร้างต่ำกว่า 8 ล้านบาท ช่วงงบนี้ไม่ใช่ช่วงที่แลนดี้ โฮม มีแบบบ้านและผลงานมากที่สุด ในเครือมีเทรนดี้ โฮม สำหรับงบ 2 ถึง 8 ล้านบาท
ที่ดินอยู่นอกรัศมีประมาณ 60 กิโลเมตรจากสาขา ต้นทุนขนส่งวัสดุและการเดินทางของทีมคุมงานจะเพิ่มขึ้น และเป็นต้นทุนที่คุณจ่าย

สร้างบ้านอย่างสบายใจ เลือก แลนดี้ โฮม

สนใจสร้างบ้านผู้สูงอายุกับ Landy Home วางแปลนบนที่ดินจริง เช็คระยะร่น พร้อมปรึกษาผังบ้านสำหรับผู้สูงอายุและตำแหน่งเผื่อลิฟต์บ้าน ทีมงานประสบการณ์สร้างบ้านกว่า 40 ปี ผลงานสร้างจริงกว่า 10,000 หลัง และความมั่นคงด้วยทุนจดทะเบียน 200,000,000 บาท (200 ล้านบาท) ซึ่งสูงที่สุดในกลุ่มธุรกิจรับสร้างบ้านในประเทศไทย ข้อมูลกรมพัฒนาธุรกิจการค้า

พิเศษ! จองสิทธิ์สำรวจที่ดิน ออกแบบบ้าน และประเมินงบก่อสร้างฟรี

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมหรือรับคำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญด้านรับสร้างบ้านได้ที่

📞 โทร: 02 938 3456

💬 Line: @landyhome

คำถามที่พบบ่อย

Q: Universal Design คืออะไร

A: Universal Design คือแนวคิดออกแบบให้คนทุกวัยและทุกสภาพร่างกายใช้งานสิ่งเดียวกันได้ โดยไม่ต้องดัดแปลงเพิ่มภายหลัง ในบ้านหมายถึงพื้นระดับเดียวไม่มีธรณีประตู ประตูและทางเดินกว้างอย่างน้อย 90 เซนติเมตร ทางลาดความชันไม่เกิน 1 ต่อ 12 ราวจับในจุดเสี่ยง และแสงสว่างพอในเส้นทางเดินกลางคืน ของแลนดี้ โฮม แนวคิดนี้อยู่ในนวัตกรรมชื่อ Landy Elder Care ซึ่งมีทั้งการวางผังและชุดวัสดุ 8 รายการที่ระบุในเอกสารแนบท้ายสัญญา

Q: ต้องติดลิฟต์บ้านตั้งแต่สร้างบ้านเลยไหม

A: ไม่จำเป็นต้องติดทันที แต่แนะนำให้ "เผื่อพื้นที่และโครงสร้าง" ไว้ตั้งแต่ขั้นตอนออกแบบ เพื่อให้ติดตั้งภายหลังได้ง่ายและประหยัดกว่า ส่วนตัวลิฟต์และการติดตั้งจริงเป็นขั้นตอนที่ทำกับผู้ให้บริการลิฟต์บ้านโดยเฉพาะแยกต่างหาก

Q: บ้านชั้นเดียวจำเป็นต้องทำ Universal Design ไหม

A: จำเป็นเช่นกัน แม้ไม่มีบันได แต่ยังต้องเลี่ยงธรณีประตู ทำพื้นกันลื่น และราวจับในจุดเสี่ยงเพื่อความปลอดภัยของผู้สูงอายุ

Q: เผื่อพื้นที่ลิฟต์บ้านต้องใช้พื้นที่เท่าไหร่

A: ขึ้นอยู่กับรุ่นลิฟต์ที่จะเลือกติดตั้งในอนาคต ทีมสถาปนิก Landy Home จะช่วยประเมินตำแหน่งและขนาดที่เหมาะกับผังบ้านและที่ดินจริงของลูกค้าแต่ละราย ดูตัวเลขอ้างอิงและสิ่งที่ต้องกันไว้ก่อนเทฐานรากได้ที่ บทความเรื่องการเผื่อพื้นที่ลิฟต์บ้าน

Q: งบสร้างบ้านผู้สูงอายุแบบเผื่อลิฟต์บ้านต่างจากบ้านทั่วไปแค่ไหน

A: ส่วนต่างหลักคืองบสำหรับวัสดุกันลื่น ราวจับ และการเสริมโครงสร้างเผื่อพื้นที่ลิฟต์ ซึ่งประเมินได้ชัดเจนตั้งแต่ขั้นตอนจองสิทธิ์สำรวจที่ดินและประเมินงบก่อสร้างฟรีกับทีม Landy Home

*ขอบเขตงานของแลนดี้ โฮม ในหน้านี้คือการวางผังและโครงสร้างบ้านให้พร้อมรองรับการติดตั้งลิฟต์ในอนาคต ตัวลิฟต์ การติดตั้ง และการรับประกันตัวลิฟต์ เป็นของผู้ให้บริการลิฟต์เฉพาะทางแยกต่างหาก รายละเอียดการเผื่อพื้นที่ต่างกันเป็นรายแบบบ้านและรายที่ดิน ระบุไว้ในแบบก่อสร้างแนบท้ายสัญญา

แหล่งอ้างอิง

กฎกระทรวง กำหนดสิ่งอำนวยความสะดวกในอาคารสำหรับผู้พิการหรือทุพพลภาพและคนชรา ใช้อ้างอิงความชันทางลาดและความกว้างช่องทางสัญจร
เอกสารสเปกวัสดุและแบบก่อสร้างแนบท้ายสัญญาของแลนดี้ โฮม
กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ ระบบค้นหาข้อมูลนิติบุคคล ใช้ตรวจทุนจดทะเบียน

เขียนโดย ทีมสถาปนิกและที่ปรึกษาการสร้างบ้าน แลนดี้ โฮม (บริษัท แลนดี้ โฮม (ประเทศไทย) จำกัด ทีมงานประสบการณ์สร้างบ้านกว่า 40 ปี มาตรฐาน ISO 9001:2015) · อัปเดตล่าสุด 18 กันยายน 2569

ออกแบบบ้านผู้สูงอายุ (Universal Design) พร้อมลิฟต์บ้าน ต้องมีอะไรบ้าง